Regisseur-scenarioschrijver M. Night Shyamalan werd bekend met zijn derde geesteskind The Sixth Sense (1999) en leek daarna geen films meer te kunnen maken zonder een verrassende wending in het verhaal. Een standaardtrucje werd het bijna en zowel de bezoekers als de filmcritici haakten af, maar nu komt Shyamalan met een nieuwe verrassing: voor het eerst in zijn loopbaan heeft hij het verhaal niet zelf bedacht! In plaats daarvan bewerkte hij de animatieserie Avatar: The Last Airbender van Nickelodeon, die om begrijpelijke redenen het eerste woord in de titel kwijt is geraakt.

Wat trok je aan in die animatieserie?
„De meeste van mijn films zijn verbonden met dingen waar kinderen in geloven en dit lag in het verlengde daarvan. Toen ik jong was, waren mijn twee favoriete filmgenres martial arts en horror. Het fijne van martial arts is dat het naast knokken ook om de filosofie gaat. Het is geweldig dat op die manier het amusement een diepere boodschap heeft. Daarnaast ben ik nog steeds dol op thrillers en zal ik die ook altijd blijven maken. The Last Airbender wordt aan het einde een soort opera door de emotie die in de actie zit. Als we de tweede of zelfs derde film mogen maken, hoop ik daar meer mee te kunnen doen. Ik verheug me er nu al op dat het verhaal grimmiger wordt en de personages ouder. Als ik nu bijvoorbeeld al kijk naar Nicola (Nicola Peltz, de vijftienjarige actrice die Katara speelt, red.): die is tijdens de opnames letterlijk een paar centimeter gegroeid!”

Was je niet bang voor de fans van de tv-serie?
„De film en de tv-serie bestaan naast elkaar, het zijn echt twee verschillende dingen. Maar ik begrijp de ophef wel, want dat had ik zelf met X-Men: ‘Hoe kunnen ze die slechterik nu zo veranderen!’ En meer van dat. Er zullen altijd verschillen zijn en Michael Dante DiMartino en Bryan Konietzko (de twee bedenkers van de tv-serie, red.) wilden het ook grimmiger maken, dus die waren het er helemaal mee eens. Inmiddels hebben we onze film al ettelijke keren vertoond en de fans snappen het gelukkig. Bijvoorbeeld dat we de namen een beetje anders uitspreken, of de karakters wat hebben aangepast. De enige die niet is veranderd, is Appa. De andere personages hebben we realistischer proberen te maken, maar die grote bizon kan nu eenmaal vliegen…”

Om tot een film van anderhalf uur te komen, moest je heel wat schrappen in het verhaal, maar wat wilde je er per se in houden?
„In de dertiende aflevering van de tv-serie zit het gevecht van ‘de blauwe geest’. Dat vind ik heel filmisch en het bleek ook een favoriet van Dante en Bryan te zijn, dus die scène moest in de film komen. Het andere moment is als prinses Azula van haar vader de opdracht krijgt achter ze aan te gaan, want dat is zo’n mooi moment. Toen ik het zag, dacht ik: Ik moet zien wat hierna gebeurt! Dat is zo’n sterke afsluiting dat ik het ook in de film heb gebruikt. Uiteraard waren er meer dingen die ik erin wilde, maar deze twee stonden boven aan mijn lijst.

Voel je een druk om te scoren?
„Ik ga thuis een kamer in, doe de deur achter me dicht en dan is er geen invloed van wat iedereen hoopt en zegt. The Sixth Sense kwam in hetzelfde jaar uit als Being John Malkovich, The Matrix, American Beauty: allemaal originele films. Nu zie je die veel minder, dus ik heb mazzel dat ik veel eigen films heb kunnen schrijven. Maar je voelt altijd een druk, want iedere film moet voor mij mooi en fantastisch zijn. Het zijn dus niet alleen de verwachtingen van anderen, maar ook van mezelf. Er is altijd een druk om je best te doen.”

Meestal verfilmt Shyamalan zijn eigen verhalen. Tot nu toe was de enige uitzondering zijn scenario voor Stuart Little (1999), dat door een ander werd geregisseerd. Op 16 september komt de film Devil in de bioscoop, waarvoor Shyamalan het verhaal bedacht en verder alleen de productie op zich nam.

Waarom schreef je voor Devil alleen  het scenario?
„De Engelse misdaadschrijfster Agatha Christie is mijn heldin, want zij heeft in haar leven tachtig boeken weten te produceren. Ik zal al blij zijn als ik veertig verhalen kan vertellen. Ik heb vaak een idee en dan komt daar weer een ander idee uit voort en zo door. Ik heb hele schriften vol geschreven met allerlei ideeën voor verhalen. Ik leg er steeds eentje aan de kant en ga dan verder met een andere. Want die ene doe ik later wel, denk ik dan. Totdat ik besef: Ik ga daar nooit tijd voor hebben. Zo kwam ik op het idee voor een soort The Twilight Zone-serie, waarbij ik het verhaal bedenk en jonge talenten een kans geef ermee aan de haal te gaan. De eerste daarvan is Devil en ik had veel plezier bij het produceren. Het voelde als mijn film maar het was toch anders, want het was andermans interpretatie van mijn idee. We gaan er in ieder geval drie maken en dan zien we wel hoe het verder gaat. We hebben het aan publiek laten zien en dat gilde op de juiste momenten. Dat ik dit keer de regie niet heb gedaan, vind ik helemaal niet erg. Dat kan een volgende keer wel weer.”

Veronica Magazine nr. 34 – (RvK)